دستهبندیها
آرچ وایرها (Archwires) سیمهای ارتودنسی هستند که درون براکتها قرار میگیرند و نقش اصلی در انتقال نیرو و حرکت دادن دندانها دارند. انتخاب نوع آرچ وایر بسته به مرحله درمان (ابتدایی، میانی، نهایی) و نوع حرکت مورد نیاز دندانها انجام میشود.
از آلیاژ نیکل-تیتانیوم به همراه مس ساخته شده.
مس باعث افزایش پایداری حرارتی و بیومکانیکی میشود.
این نوع وایر خاصیت سوپرالاستیسیته و حافظه شکلی دارد، یعنی پس از تغییر شکل به حالت اولیه برمیگردد.
نیروهای سبک و یکنواختی اعمال میکند → مناسب برای مراحل ابتدایی درمان.
در دماهای مختلف (سرد/گرم) پاسخ متفاوتی میدهد و کنترل بالایی در حرکت دندانها فراهم میکند.
پرکاربردترین نوع سیم ارتودنسی در فاز اولیه.
بسیار انعطافپذیر و مقاوم در برابر تغییر شکل دائمی.
قابلیت حافظه شکلی (Shape Memory) دارد.
فشار ملایم و مداومی وارد میکند، بنابراین برای ردیف کردن اولیه دندانها و باز کردن فضاها عالی است.
اما برای مراحل نهایی که نیاز به کنترل دقیق دارد، کمتر استفاده میشود.
نوع خاصی از NiTi است که به تغییرات دما حساس است.
در دمای پایین (مثلاً هنگام قرار دادن سیم در دهان با خنک کردن) نرم و قابل انعطاف میشود.
در دمای بدن (37 درجه) به شکل اصلی خود برمیگردد و نیرو اعمال میکند.
قرار دادن آن برای بیمار راحتتر است و سپس در دهان عملکرد بهینه دارد.
به دلیل همین خاصیت، به آن Heat-Activated Archwire هم میگویند.
از قدیمیترین و پرکاربردترین وایرها.
بسیار سفت و مقاوم است و خاصیت الاستیسیته پایینی دارد.
نیروهای قویتری نسبت به NiTi وارد میکند → برای مراحل میانی و نهایی درمان که نیاز به کنترل دقیق حرکات دندانهاست مناسب است.
برای خمکاری و تنظیم دستی بهترین گزینه است چون تغییر شکل دائمیاش پایدار است.
نوعی طراحی خاص در آرچ وایر که دارای یک انحنای معکوس (Reverse Curve) است.
معمولاً از جنس NiTi یا استیل ساخته میشود.
کاربرد اصلی:
باز کردن بایت عمیق (Deep Bite Correction)
کنترل سطح اکلوزال
کمک به تنظیم انحنای Spee طبیعی.
باعث میشود دندانهای قدامی کمی باز شوند و دندانهای خلفی به سمت اکستروژن هدایت شوند.
NiTi و Copper NiTi → برای مراحل اولیه درمان، به دلیل انعطاف بالا و اعمال نیروهای سبک.
Thermal NiTi → همان کاربرد NiTi ولی با کنترل راحتتر بهخاطر حساسیت به دما.
Stainless Steel → برای مراحل میانی و نهایی، جایی که نیاز به کنترل و حرکات دقیق است.
Reverse Curve Archwire → ابزاری تخصصی برای اصلاح مشکلات اکلوزالی مثل Deep Bite.